LİPİTLi ZATÜLCENPLER
Çok ender raslanırlar; akciğer zarı sıvısının yağlı cisimler (kolesterol ya da lenf sıvısı) bakımından zenginliğiyle nitelenirler.
Kolesterol kristalli zatülcenp
Akciğer zarı boşluğundan iğneyle alınan sıvının akışkan ya da kalın, sarı, toprak rengi, yeşilimsi, kahverengi ya da çikolata rengi olması, teşhisi koymayı sağlar. Sıvının yüzeyi pırıltılı ve pulludur. Kolesterol oranı, litrede 1 gramdan çok daha yüksek değerlere kadar çıkar. Bu sıvıya bazen, irinli bir sıvı toplanmasını izleyen süreğen sıvı toplanmalarında da raslanır.
Lenf sivili zatülcenp
. Teşhis, akciğer zarı boşluğundan iğneyle sıvı alma sırasında konur. Sıvının süt gibi sarımsı, beyaz ya da süt kaymağı gibi gelmesiyle teşhis konulur. İncelemede bol miktarda yağa raslanır (30-40 gr / litre). Akciğer zarında lenf sıvısı bulunmasının kaynağı, göğüs lenf kanalındaki bir yırtılma ya da başka bir anormal durumdur. Tedavi amaliyattır göğüs-lenf kanalının bağlanmasına dayanır.

Sağ akciğerde amfizem kökenli dev kabarcık.
Nedeni bilinmeyen hava toplanması
Kendi kendine oluşan ve hiçbir başka hastalığa bağlı olmayan bir hastalıktır. Sağlığı yerinde olan genç insanlarda, genellikle de kadınlardan çok erkeklerde görülür. En sık raslanan biçimdir.
Verem kökenli hava toplanması
Verem bozununa bağlı olarak oluşur; görülme sıklığı çok azalmıştır; günümüzde, verem savaş çalışmalarının yetersiz olduğu ülkelerde yaşayan insanlarda görülmektedir.
Stafilokok enfeksiyonu kökenli hava toplanması
Özellikle yeni doğmuş çocuklarda, 6. aydan önce oluşmaktadır.
NEDENLER

Başlıca 3 nedeni vardır.
Amfizem kökenli bozunlar
Akciğer zarı boşluğunun, travma dışında nedenlerle havayla dolmasıdır. Hava bütün akciğer zarı boşluğunu kaplıyorsa tam hava toplanması, yalnızca bir bölümünü kaplıyorsa kısmi hava toplanması sözkonusudur.
Bunlar akciğer dokusunda yerleşmiş, patlamak üzere olan hava kabarcıklarıdır; bu kabarcıklar, akciğer zarı boşluğunda kendiliğinden hava toplanması olaylarının yüzde 60-90′mın nedenidir.

Verem kökenli bozunlar
Günümüzde, akciğer zarına bir verem kovuğunun açılmasına çok ender raslanır. Eski bir verem bozunu üstünde hava kabarcıklarının belirme-siyse, daha sık görülmektedir.
Stafilokok kökenli bozunlar
Akciğer zarının yırtılmasına yolaçarlar.